15 godina od martovskog pogroma Srba sa Kosova i Metohije

Navršava se 15 godina od nasilja koje je 17.marta 2004. započelo na Kosovu i Metohiji. Dvodnevnom martovskom nasilju nad kosovskim Srbima od 17. do 19. marta 2004. prethodilo je više odvojenih incidenata, koji su kulminirali izveštajima kosovskih medija na albanskom jeziku i nekih svetskih agencija o nestanku trojice albanskih dečaka iz sela Čabra kod Zubinog Potoka, u kojima su za njihovo davljenje u reci Ibar okrivljeni Srbi. Sprovedena istraga i izveštaj Unmika negirali su njihove tvrdnje. Demonstracije kosovskih Albanaca koje su 17. marta zbog smrti dečaka počele u južnom delu Kosovske Mitrovice pretvorile su se u oružani napad na Srbe u severnom delu grada. Za nekoliko sati nasilje nad Srbima proširilo se na celo KiM, a najveći sukobi bili su u severnom delu Kosovske Mitrovice i Čaglavici kod Prištine, dok je, kad je reč o paljenju srednjovekovnih crkava i manastira, najteže stradao Prizren.

Prema zvaničnim podacima tokom dva dana na KiM je ubijeno 19 ljudi – osam Srba, 11 Albanaca. Povređeno je 954 Albanaca, Srba i pripadnika Misije UN na KiM. Sedam srpskih sela potpuno je uništeno, a 4.012 Srba proterano iz svojih domova – interno su raseljeni u druge delove KiM ili na teritoriju centralne Srbije. Zapaljena je 561 kuća i 35 pravoslavnih crkva i manastira. U spaljenim manastirima Devič i Sveti Arhangeli stradale su i grobnice cara Dušana i svetog Joanikija Devičkog, kao i stariji grobovi u prizrenskim crkvama svetog Đorđa i svetog Nikole. U crkvama su uništene freske, ikone, crkveni mobilijar i knjige krštenih, venčanih i umrlih. Stradalo je i više desetina srpskih grobalja.

U protestima koji su zbog nasilja na KiM počeli u centralnoj Srbiji u noći između 17. i 18. marta u Beogradu je zapaljena Bajrakli, a u Nišu Islam-agina džamija. U sukobima policije i demonstranata povređeno je više desetina osoba.

Deo odgovornosti zbog učešća u martovskom pogromu na Srbima optuženi su KPS, kosovske institucije, kao i Ramuš Haradinaj, bivši komandant OVK, bivši i sadašnji premijer Kosova.

 

U nastavku pogledajte film Zločin bez kazbe produkcije TV Most iz Zvečana.

Comments